Podłoże w stajni ma znaczenie!

Konie sporą część swojego życia spędzają w stajni. Wygodny boks z dobrym podłożem ma bardzo duże znaczenie w zapewnieniu dobrostanu wierzchowca. Nie tylko zła jakość paszy i siana ma znaczenie w profilaktyce wielu chorób koni. Bardzo ważna jest też ściółka, często pomijana i bagatelizowana. Warto zatem przyjrzeć nie na czym opiera swoje kończyny nasz koń, co wdycha i na czym się kładzie. 

Słoma – wciąż bardzo popularna

W większości stadnin wciąż najbardziej popularnym podłożem w boksach jest posadzka betonowa wyścielona słomą. Jest to wariant na pewno ekonomiczny. Słoma jako produkt uboczny w produkcji zboża jest łatwo dostępna i tania. Natomiast znajdujący się pod nią beton to podłoże niezwykle trwałe i niezniszczalne. 

Połączenie to ma jednak wiele minusów. Słoma, podobnie jak siano, o którym już pisaliśmy (link), zawiera w sobie dużą ilość alergenów, zanieczyszczeń i kurzu. Przy zwiększonej wilgotności stanowi też idealne miejsce do rozwoju grzybów i pleśni, które również stanowią znaczący czynnik alergizujący konie. 

Co więcej, aby spełniać swoje funkcje chłonne, w boksie musi być nałożona jej odpowiednia ilość. Generuje to często problem ze sprzątaniem i utrzymaniem czystości. Stajenni zamiast regularnie zmieniać wyściółkę, tylko jej dokładają. Często mimo regularnego sprzątania boksów, konie i tak spędzają czas we własnych odchodach. W konsekwencji może to prowadzić do chorób układu oddechowego, problemów z układem trawiennym i z kończynami, jak gnicie strzałek, czy gruda (link). 

Trudno również z użyciem słomy, ale bez chowu na głębokiej ściółce, który nie jest polecany ze względów higienicznych, zapewnić odpowiednią miękkość i sprężystość podłoża. Mając dostęp do wielu alternatywnych podłoży, należy zastanowić się nad zmianą.

Trociny, torf czy len?

Zdecydowanie na popularności zyskują alternatywne ściółki dla koni. Najłatwiej dostępne w stadninach są trociny. Jest to produkt również stosunkowo tani, ponieważ pozyskuje się go jako odpad w produkcji drzewnej. Często jednak tanie trociny są bardzo wątpliwej jakości. Wybierając to podłoże należy zwrócić szczególną uwagę, czy są to trociny odpylone. Jeżeli będziemy używać ściółki nieodpylonej, może to spowodować podrażnienie układu oddechowego zarówno konia jak i ludzi przebywających w stajni. 

Zdecydowanie lepszym i bezpieczniejszym rozwiązaniem jest podłoże z torfu lub lnu. Jest ono dobrze chłonne, bezpieczne dla koni, kompostowalne. Zapewnia dobre warunki dla koni z problemami z układem oddechowym. Jest również zalecane dla zwierząt otyłych, które często mają tendencję do spożywania nadmiernej ilości słomy. Sporym minusem tych podłoży jest cena, stąd ważne jest, aby minimalizować ich stosowaną ilość. 

Bardzo ważnym aspektem przy stosowaniu wyżej wymienionych ściółek jest zapewnienie stałego dostępu konia do dobrej jakości siana. Zapobiega to zjadaniu ściółki. Zjedzenie niewielkiej ilości torfu, lnu czy trocin nie jest szkodliwe, ale nie jest zalecane. Pobranie dużej ilości ściółki, również słomy, może spowodować wystąpienie kolki. 

Jednak nadal sporym problemem, okazuje się być posadzka betonowa. Biorąc pod uwagę koszty wyżej wymienionych ściółek, najlepszym rozwiązaniem jest używanie ich w minimalnej ilości, w celu jedynie pochłaniania odchodów. Wyłożenie nimi całego boksu jest nieekonomiczne i niepraktyczne sprzątaniu. Pozostawienie konia stojącego w betonowym pustym boksie jest dla niego niezwykle niewygodne. Niekorzystnie wpływa to na kopyta, stawy i ścięgna. Koń może również niechętnie się kłaść, co uniemożliwi jego prawidłowy wypoczynek i regenerację. Idealnym rozwiązaniem są podłoża boksowe, takie jak Haygain Comfort Stall (link).

Podłoże ortopedyczne zamiast betonu

Optymalnym podłożem dla koni wydaje się być dobrej jakości mata ortopedyczna połączona z zastosowaniem minimalnej chłonnej ilości ściółki lnianej lub torfowej. Na rynku dostępne są różnego rodzaju gumy do wykładania boksów. Konieczne jest jednak zwrócenie uwagi na odpowiednią wytrzymałość i sprężystość wyściółki. Ma to bardzo duże znaczenie w utrzymaniu koni, których kończyny są bardzo wrażliwe. 

Maty Haygain Comfort Stall (link) łącza w sobie gwarantowaną przez producenta wytrzymałość, nawet gdy stosujemy ją u podkutych koni. Wielowarstwowa budowa gwarantuje odpowiednią sprężystość, dzięki czemu kopyta i stawy wierzchowca nie są niepotrzebnie obciążone. Dzięki temu, maty te są polecane do stosowania u koni z ochwatem. Biorąc pod uwagę fakt, że większość koni chorujących na ochwat, cierpi również z powodu otyłości, stosowanie w ich boksach ściółki ze słomy, najczęściej kończy się jej całkowitym zjedzeniem. Utrzymując chorego konia na tego typu macie zyskujemy podwójną korzyść. 

Odpowiednia warstwa materiałów izoluje też od podłoża znajdującego się pod spodem. W stajniach najczęściej jest to beton lub ziemia. O ile latem nie stanowi to problemu, tak zimą, może prowadzić do wychłodzenia organizmu. Przy matach Haygain nie ma potrzeby stosowania grubej warstwy ściółki. Pozwala to minimalizować koszty w postaci zakupu kolejnych paczek trocin, czy torfu. 

Co ważne, maty te pozwalaj na łatwe sprzątanie w boksie i utrzymanie czystości. Po usunięciu ściółki, mate można umyć i zdezynfekować. Maty ortopedyczne są zdecydowanie polecane dla koni z problemami z układem oddechowym, układem ruchu, końskich seniorów, ale także wierzchowców użytkowanych sportowo. Zdecydowanie minimalizują ryzyko kontuzji związanych z postojem w boksie. 

Artykuł powstał przy współpracy z doświadczonymi lekarzami weterynarii z OmniVet Rzeszów. Prawa autorskie do treści artykułu należą do spółki Inovpol i są zastrzeżone.

Źródła:

• Kwiatkowska-Stenzel A., Sowińska J., Witkowska D., The effect of different bedding materials used in stable on horse behavior, 2016

• Ninomiya S., Aoyama M., Ujiie Y., Kusunose R., Kuwano A., Effects of bedding material on the lying behavior in stabaled horses, 2008

Zainteresował Cię ten artykuł? Masz pytania? Napisz do nas